Varkensstal van toekomst heeft dagontmesting

Een varkensstal van de toekomst beschikt over een systeem voor dagontmesting. Met die insteek werkt varkenshouder Hans Verhoeven uit Valkenswaard samen met het bedrijfsleven en met steun van de provincie Noord-Brabant aan een nieuw stalsysteem dat breed toegepast moet gaan worden.

Hokken met licht bolvormige betonvloer

Toen Verhoeven bijna tien jaar geleden kennismaakte met de luchtwasser om de uitstoot van schadelijke stoffen in de varkenshouderij te reduceren, wist hij direct dat dat niet zijn oplossing was. Verhoeven: “Ik heb diverse varkensbedrijven bezocht met chemische luchtwassers en combiwassers. Het enige voordeel daaraan is dat je de uitstoot effectief aanpakt. Maar waarom zou ik investeren in een systeem dat niets oplevert voor mijn varkens en voor mezelf?”

Gezonder stalklimaat

Vanuit de wens om antibioticagebruik op de boerderij te reduceren, ontdekte Verhoeven dat een goed stalklimaat leidt tot gezondere dieren en dus een beter economisch resultaat. In die ontwikkeling wilde hij zijn geld wél steken. Met dagontmesting slaat hij twee vliegen in één klap: het stalklimaat verbetert en de stalemissies dalen. De provincie Noord-Brabant stelde 2,6 miljoen euro beschikbaar aan het project dat de naam draagt Stal van de Toekomst. Doelstelling is om de ammoniakemissie met 85 procent te reduceren en geur met 70 procent, vergelijkbaar met een luchtwasser.

Licht bolvormige betonvloer

Het principe van de stal (wat betreft vleesvarkens en gespeende biggen) zit hem in hokken met een licht bolvormige betonvloer, die automatisch gekoeld of verwarmd kan worden, afhankelijk van de staltemperatuur en de leeftijd van de varkens. Hokbevuiling wordt hiermee voorkomen. Vooraan in het hok krijgen de dieren voer en ligt een roostervloer. Achter de bolle vloer ligt een smal goed doorlatend rooster waar de dieren mesten, het zogenoemde ‘varkenstoilet’. De mest (vaste fractie en urine) wordt opgevangen in een ondiepe mestkelder met schuine wanden zodat het emitterend oppervlakte verder verkleint.

Dagelijks spoelen van mestkelder

Dagelijks worden de mestkelders gespoeld met geurloos en bacterievrij water dat vrijkomt uit een mestverwerkingsproces op de boerderij. Het dagelijks ontmesten van de stal heeft als voordeel dat er geen ammoniakvorming  plaatsvindt. Ammoniak ontstaat uit ureum dat in urine aanwezig is. Dit proces wordt versneld door micro-organismen in de mest die het enzym urease maken. Deze urease-enzymen zetten ureum om in ammonium en ammoniak. Door dagelijks te ontmesten komt dit urease-proces niet op gang en ontstaat er vrijwel geen ammoniak.

Stal en verwerking zonder emissie

Wanneer de mestverwerking voorzien wordt van een vergister, kan een varkensbedrijf zijn mest volledig verwerken en treedt er zowel in de stalfase als verwerkingsfase geen emissie van ammoniak op. Het is de bedoeling dat de Stal van de Toekomst toepasbaar is op alle varkensbedrijven.