“We krijgen met 3D-Betonprinten nieuwe mogelijkheden in het ontwerp”

Auteur: samenwerking Beton en Staalbouw 28 april 2020 Laatste update 7 mei 2020

Sinds de Design&Construct-contracten kan de markt bepalen hoe en van welk materiaal nieuwe kunstwerken worden vervaardigd. Opdrachtgevers kunnen ontwerp, uitvoering, onderhoud en prijs dan eerlijk met elkaar vergelijken. Maar in de provincie Noord-Holland speelt nog een factor een rol. Deze provincie wil kansen creëren voor innovatie, waardoor nieuwe fietsbruggen nu worden gebouwd in 3D-geprint beton. 

De bouw van vier fietsbruggen is onderdeel van het herinrichtingsplan van de provinciale weg N243 in Alkmaar en de Beemster. Om het beste ontwerp voor de fietsbruggen te selecteren, kiest de provincie Noord-Holland ervoor om de nieuwe fietsbruggen als zelfstandig project neer te zetten. Dit wordt gestimuleerd door het provinciale beleid om innovatie een kans te geven. “Hierdoor sloeg de weegschaal door naar de inzet van 3D-geprint beton”, vertelt Jean de Nijs, projectmanager N243 van de provincie Noord-Holland. “3D-geprint beton biedt bij aanvang veel voordelen, maar zeker ook op termijn.” 

Directe voordelen 3D-Betonprinten

Kijkend naar de belasting van 3D-geprint beton voor het milieu verwacht de provincie Noord-Holland dat voor geprint beton minder materiaal nodig is omdat het beton exact in de juiste vorm geprint wordt en het maakt bekisting overbodig. De Life Cycle Analysis, die op dit moment wordt uitgevoerd, moet aantonen hoe duurzaam de geprinte bruggen zijn. Voordelen ten opzichte van hout is bijvoorbeeld dat de levenscyclus van hout te kort is. Verder is het zo dat gedurende de levensduur staal niet zo onderhoudsvriendelijk is dan beton. 

Duurzame voordelen op termijn 

Maar De Nijs ziet nog meer voordelen als we eenmaal vertrouwd zijn met het 3D-geprinte beton. “Aanvragen en vergunningentrajecten kunnen dan eenvoudiger en sneller worden doorlopen. Zo worden de 3D-betonprintbruggen via een parametrisch model ontworpen. Voordeel hiervan is dat de engineeringsvraagstukken meteen worden opgelost tijdens het ontwerp. Aan de hand van parameters, zoals lengte en breedte, worden onder andere vorm en sterkte bepaald. Wanneer deze rekenmodellen in de toekomst worden gecertificeerd, kan de vergunningverlenende instantie veel eenvoudiger een bouwvergunning afgeven. Dit gaat stukken sneller dan het proces dat initiatiefnemers nu moeten doorlopen en dan heb ik het nog niet over de besparing op manuren en materiaal.” 

Veel kunstwerken in de provincie worden of zijn uitgevoerd in beton. Het zou logisch zijn  om deze trend voort te zetten.

3D-Betonprinten is breed inzetbaar 

Het 3D-geprinte beton wordt nu ingezet voor de bouw van een fietsbrug, maar De Nijs ziet de brede inzetbaarheid van het materiaal. “De productiewijze biedt een vormvrijheid die we nog niet hadden”, vertelt De Nijs. “We krijgen nieuwe mogelijkheden in het betonontwerp, vorm, kleur en structuur. We kunnen het beton inzetten voor woning- en utiliteitsbouw en bouwwerken met een hoge esthetische waarde. Denk hierbij maar aan golfbewegingen, kleurverlopen en nieuwe structuren.” 

Volop in ontwikkeling 

Anderzijds realiseert De Nijs zich dat de inzet van 3D-geprint beton nog volop in ontwikkeling is. “De bouw van de fietsbrug in Gemert met 3D-geprint beton was vernieuwend. De segmenten van de brug, die in laagjes was opgebouwd, werden aan elkaar gekoppeld. Daarna werden er voorspanningskabels doorheen getrokken. Door deze kabels aan te spannen, vormen de segmenten één brug. Maar er is altijd ruimte voor meer innovatie. De kwaliteit van het beton kan bijvoorbeeld nog omhoog, wat weer leidt tot minder materiaal. Het einde van dit avontuur is nog niet in zicht.”

Doe mee en vertel uw verhaal

Onder het motto 'Beton voor een een duurzame toekomst van Nederland' zoekt Betonhuis opdrachtgevers, architecten, adviseurs, stedenbouwkundigen die hun kennis van beton in de bouw willen vertellen. Via de website van Betonhuis wordt direct toepasbare kennis over de mogelijkheden en pluspunten van het toepassen van beton in gebouwen en constructies ontsloten. Kennis over bekende en wellicht minder bekende duurzame eigenschappen en prestaties van beton als bouwmateriaal. Een website om u verder op weg te helpen bij de daadwerkelijke toepassing van beton in de praktijk. Ook geïnteresseerd? Neem contact op met Remco Kerkhoven, stuur een e-mail.